ดอกพยอม

ชื่อวิทยาศาสตร์

Shorea Roxburghii

ชื่อวงศ์

Dipterocarpaceae

ชื่อสามัญ

Shorea

ชื่ออื่นๆ

พะยอม กะยอม แคน เชียงเชี่ยว

ลักษณะทั่วไป

ต้นพยอม เป็นไม้ยืนต้นโบราณ สูงขนาด 15–30 เมตร ทรงพุ่มกลม เปลือกสีเทาเข้ม แตกเป็นร่องตามยาว แตกกิ่งจำนวนมาก เป็นใบเดี่ยวเรียงเรียบสลับ ออกดอกช่อใหญ่สีขาว มีกลิ่นหอม ออกตามกิ่งและที่ปลายกิ่ง มีดอกย่อยจำนวนมาก กลีบเลี้ยงมี 5 กลีบโคนเชื่อมติดกัน เมื่อดอกย่อยบานมีเส้นผ่านศูนย์กลาง 1-2 ซม. ออกดอกพร้อมกันทั้งต้น ในช่วงเดือน ธันวาคม ถึง กุมภาพันธ์

การปลูก

พะยอมเป็นไม้ที่ชอบดินทรายหรือดินที่ระบายน้ำดี เมื่อปลูกในดินเหนียวและแฉะพบว่าออกดอกน้อยมาก ขยายพันธุ์โดยการเพาะเมล็ด และการตอนกิ่ง

รายการอาหาร

แกงดอกพยอม พล่าดอกพยอม

แกงดอกพยอม

เครื่องปรุง

- ปลาแห้ง (ฉีกเป็นชิ้นๆ) ½ ถ้วยตวง
- ปลาสลิดแห้ง 1 ถ้วยตวง
- หมูสามชั้นหั่นเป็นชิ้นๆ 1 ถ้วยตวง
- น้ำส้มมะขามเปียก ½ ถ้วยตวง
- น้ำปลา 2 ช้อนโต๊ะ
- น้ำตาลมะพร้าว 2 ช้อนโต๊ะ
- ดอกพยอม 3 ถ้วยตวง
- มะกรูด 1 ลูก
- น้ำ 3 ถ้วยตวง

เครื่องปรุงน้ำพริก

- พริกแห้ง 5 เม็ด
- พริกขี้หนูแห้ง 5 เม็ด
- หอมหัวแดงหั่น 2 ช้อนโต๊ะ
- กระเทียมหั่น 2 ช้อนโต๊ะ
- กะปิ 1 ช้อนชา
- เกลือ 1 ช้อนชา
- ข่าหั่น 1 ช้อนชา
- เนื้อปลาย่าง 1 ถ้วยตวง

วิธีทำ

นำเครื่องน้ำพริกทั้งหมดโขลกให้ละเอียด ละลายน้ำพริกกับน้ำใส่ลงหม้อ ยกขึ้นตั้งไฟ พอเดือดใส่ปลาแห้ง ใส่ปลาสลิดแห้งแกะก้างออกหั่นเป็นชิ้นสี่เหลี่ยม เนื้อปลากรอบ หมูสามชั้น ใส่น้ำส้มมะขามเปียก น้ำปลา น้ำตาล ใส่ดอกพยอมรูดเอาทั้งดอกบานและตูม ใส่มะกรูดปอกผิวออก ผ่าครึ่งใส่ลงในหม้อ ชิมรสเปรี้ยว เค็ม หวาน ให้ได้สามรส พอดอกพยอมสุก ยกลง ตักใส่ถ้วยรับประทานได้

พล่าดอกพยอม

เครื่องปรุง

ดอกพยอม 2 ถ้วยตวง
กุ้งนางเผาเอาแต่เนื้อ ½ ถ้วยตวง
หมูเนื้อแดง (ต้มหั่นเป็นชิ้น) ½ ถ้วยตวง
หนังหมู (ต้มหั่นเป็นชิ้นบางๆ) ½ ถ้วยตวง
กระเทียมเจียว 2 ช้อนโต๊ะ
พริกชี้ฟ้า 1 ช้อนโต๊ะ
พริกขี้หนูซอย ½ ช้อนโต๊ะ
น้ำปลา 2 ช้อนโต๊ะ
น้ำมะนาว 3 ช้อนโต๊ะ
น้ำตาลทราย 1 ช้อนโต๊ะ
ผักชีซอย 1 ช้อนโต๊ะ

วิธีทำ

ลวกดอกพยอม ใส่จาน ใส่กุ้งเผา หมูเนื้อแดงต้ม หนังหมู ใส่พริกชี้ฟ้า (ผ่าเอาเม็ดออกซอยเป็นชิ้นยาวๆ) พริกขี้หนู ราดด้วยน้ำปรุงรส น้ำปลา น้ำมะนาว น้ำตาลทราย คลุกให้เข้ากัน โรยกระเทียมเจียว โรยผักชี